laku tapa
Ing budaya Jawa, “topo” ora ateges mung nyepi ana ing alas utawa ngasingake diri saka rame. Laku topo iku lelampahan batin, sawijining upaya ngresiki rasa saka regeting donya, ngenthengake rasa kamanungsan kanggo nyemak dhiri sejati. Iki dudu mung laku ragawi, nanging luwih jero: laku rasa.
Sepi Dudu Tanpa Swara, Nanging Tanpa Kepinginan
Wong Jawa nganggep sepi iku kawruh. Nanging sepi kang sejati ora mung ora krungu swara, nanging ora kekarepan, ora dikuwasani hawa nepsu. Ing kasepen, kita bisa krungu swarane batin dhewe — swara kang kadang peteng, kadang resik, nanging tansah nyedhakake marang sangkan paraning urip.
Sepi iku sawiji dalan kanggo nemu sasmita kang ora katon, kang mung bisa dirungu nalika pikiran wis meneng, rasa wis nrima.
Toponing Raga, Toponing Rasa
Laku topo bisa ngliwati wujud laku fisik: ora mangan (pasa), ora sare (tirakat), ora omong (suluk). Nanging, luwih jero maneh, topo sejati ya iku nalika wong bisa ngendhaleni batin lan rasa. Kabeh laku iku mung piranti kanggo nyiyapake ati lan nyedhakake marang “Gusti kang tan kena kinaya ngapa.”
Wong kang biso nglakoni laku topong rasa, bakal sinau ngerem dhiri nalika duwe kekuwatan, sinau ngampuni sanadyan disakiti, lan nrima sanadyan ora ditampa.
Nguripi Kawicaksanan Leluhur
Para leluhur Jawa wis suwe nglembur kawicaksanan iki ing babad, tembang, lan panthengan. Ana ing Serat Wedhatama, KGPAA Mangkunegara IV ngendika:
> “Sepi ing pamrih, rame ing gawe.”
Iki dudu tembung kosong, nanging makna dhuwur. Sapa kang bisa nyuda pamrihe, nanging tetep gawe kanthi tulus, iku sejatiné wis miwiti laku topong rasa.
Laku Topo Kang Lembut Nanging Kuat
Laku topo dudu prakara keras utawa kasar. Nanging lembut, alus, namun teges. Alon nanging ajeg. Kaya banyu mili nyusupi lemah: tanpa rame, nanging njalari urip.
> Wong Jawa percaya, sapa kang bisa meneng nalika dihina, lan tetep nyenyet nalika didhuweni, iku wis nyedhaki kawicaksanan.
---
Laku topo iku lelampahan bali menyang jati dhiri.
Nalika kita bisa nyawang jagad saka rasa sepi, kita ora mung weruh apa kang katon, nanging uga mangerteni apa kang sejati.
---
Komentar
Posting Komentar